Thema

ONS LANDSCHAP, ONS NALATENSCHAP

De begrippen erfgoed en landschap zijn in de loop der tijd erg veranderd.

Lange tijd verwees het begrip landschap naar een stuk grondgebied dat vanuit een bepaald observatiepunt werd waargenomen. Dat kon een uitkijkpunt zijn, een omweg langs een pad in de stedelijke ruimte, een dakterras of gewoon een raam. Die kijk op het landschap, die voortkwam uit het beleid om de stad te verfraaien, leeft vandaag nog sterk voort in onze verbeelding.

Ook het erfgoedbeleid is geëvolueerd. Waar vroeger vooral afzonderlijke monumenten centraal stonden, gaat de aandacht vandaag veel ruimer: naar volledige stadsgehelen, natuurlijke sites en zelfs naar de gebruiksvormen. Toch werd het woord landschap lange tijd vooral geassocieerd met de natuur in de stad, zoals parken en natuurgebieden.

Binnen de ruimtelijke ordening hanteren we vandaag een veel bredere en rijkere definitie. Een landschap is niet alleen wat we zien. Het verwijst niet alleen naar groene ruimten, maar het omvat ook de manier waarop we een plek bewonen, beleven en ervaren.

Het landschap vormt onze leefomgeving.

Waar erfgoed vroeger werd beschouwd als een onderdeel van het landschap, groeit vandaag het besef dat het landschap in zijn geheel als erfgoed kan worden gezien.

Die visie wordt onder meer uitgedragen door de Europese Landschapsconventie (Florence, 2000), waarin het landschap wordt erkend als een fundamenteel onderdeel van het culturele en natuurlijke erfgoed van de bevolking.

Cecilia Paredes, 
urban.brussels

Een korte geschiedenis van de Europese Open Monumentendagen

De Heritage Days / Open Monumentendagen maken deel uit van de Europese Open Monumentendagen, een initiatief dat in 1984 in Frankrijk ontstond en sinds 1989 ook in België wordt georganiseerd. Vandaag nemen 49 landen die het Europees Cultureel Verdrag ondertekenden deel aan dit grootste erfgoedevenement van Europa. Tijdens de septemberweekends openen duizenden monumenten, erfgoedsites en uitzonderlijke locaties – vaak normaal niet toegankelijk – hun deuren voor het publiek. Zo ontdekken bezoekers de rijkdom van ons gedeelde culturele erfgoed en worden ze aangemoedigd mee te bouwen aan de bescherming ervan voor toekomstige generaties. Jaar na jaar trekken de Heritage Days duizenden bezoekers en vergroten ze het draagvlak voor erfgoed in al zijn vormen.

In de andere gewesten

In het weekend voorafgaand aan de Open Monumentendagen in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest nodigen Vlaanderen en Wallonië u uit om hun erfgoed te ontdekken.